Reisverslag Xperience Oekraïne/Moldavië
17 t/m 23 oktober 2009
Vrijdag 16 oktober
Het is om 08:00 een drukte van belang op Schiphol en in die drukte loopt een groep die vandaag naar Oekraïne en Moldavië vertrekt. Na het inchecken gaan we allemaal met gezonde spanning en super veel zin het vliegtuig in. Na een dikke twee uur vliegen landen we in Boedapest. Daar stappen we over en komen we na ander half uur aan in Odessa. Het is inmiddels half vier, plaatselijke tijd. Voor de meeste groepsleden was de reis een hele ervaring omdat ze nog nooit gevlogen hebben. Op het vliegveld worden we opgewacht door de dominee, Yuri Shargorosdky en een vriend. We gaan met twee gammele busjes op weg naar Schevchenkovo. Na 10 minuten stoppen we bij een restaurantje en vullen wij onze hongerige magen. Daarna moeten we nog drieënhalf uur rijden over kale vlaktes. De wegen zien er anders uit dan bij ons, het zit vol met kuilen en de wegen zijn helemaal onverlicht. Onderweg proberen we wat met de chauffeur te praten maar hij kan alleen Russisch, dus proberen we met handen en voeten uit te leggen dat bijvoorbeeld de muziek wat harder mag. Zo leren we alvast kennis te maken met deze moeilijke taal. Na drieënhalf uur komen wij aan in Schevchenkovo. Daar besluiten we de avond. Morgen hopen we weer een leerzame gezellige dag met elkaar te hebben.
Zaterdag 17 oktober
Om 7 uur gaat de wekker in de gastgezinnen. Slaperig drukken we het knopje uit en doezelen nog even in. Dan om ongeveer 8 uur zitten we aan de ontbijttafel. Lekker aardappelpuree, honing, brood met kaas en salami en een kopje thee. Heerlijk natuurlijk op de vroege ochtend. Om negen uur verzamelen we bij de kerk. We splitsen ons in 2 groepen. De ene groep gaat naar een kerk in Kislitsa. Als we daar aankomen staat er al een enorm mooi geel kerk gebouw. Alleen als we binnen komen ligt er nog erg veel troep. We kunnen gelijk aan de slag. Steiger afbreken, vloer aanvegen, hout weg brengen, enz. Als we denken dat we klaar zijn, komt het volgende karwei. We mogen naar buiten. Waar we de betonspetters weg halen om de vloer egaal te krijgen. Met handen en voeten krijgen we een enkele keer te horen of we het goed doen of we het beter anders kunnen doen. De uitleg is voor ons niet erg duidelijk omdat ook dit vaak met gebaren is. Als we klaar zijn staat er een lekkere maaltijd voor ons klaar. Eerst handen wassen in een emmer en dan aan tafel waar de maaltijd klaar staat. Aardappels met vlees, tomaten, snoepjes en koekjes. Na de maaltijd zijn we klaar om door te gaan naar de Zwarte Zee. Naar ons idee hebben we nog niet heel veel gedaan. Maar de mensen van de kerk waren er ontzettend blij mee. En vonden dat er veel gedaan was. Gaaf om te horen!
De andere groep gaat naar Furmanovka. Zij werken in een kerk die pas gebouwd is. De muren en het dak zijn al klaar, maar de vloer moet nog 10 centimeter uitgegraven worden. We vullen kruiwagens, en rijden met gammele ´autootjes´ de grond weg. Hiermee vullen we de wegen, die dichtbij liggen. Het is hard werken. Iedereen is keihard aan het graven. Er lopen ook schattige kindertjes rond. Van 2 tot 7 (?) jaar. We hebben ballonnen meegenomen en delen die uit. Ze zijn er heel gelukkig mee. We maken veel foto’s. De vrouwen die er rond lopen maken een heerlijke maaltijd klaar met kip, aardappelen en koolsoep. Het smaakt best goed. Je moet wel hopen dat je niet te vaak naar de wc moet, want dat is niet echt een wc te noemen. Gewoon een put. Als we klaar zijn met het werk en we gegeten hebben gaan we weer verder op reis.
Na ongeveer een uur komen we aan op een plaats aan de Zwarte Zee. We ontmoeten jongeren van de kerk. We spelen er spelletjes mee op het strand en maken een strandwandeling. We kunnen er ook volleyballen en voetballen. Binnen kun je lekker zitten in schommelstoelen. We eten vis, vissoep, broodjes met kaas en ham en gewoon lekkere thee. Na gezellig gekletst te hebben in gebrekkig Engels, gaan we weer naar huis. Het was vandaag weer super! We rijden terug naar de kerk en daar maken we nog snel even de weblog en het reisverslag. Dan gaan we terug naar onze ´gezinnetjes´. Zzzzzzzzzzzzz……..
Zondag 18 oktober
Met de groep hadden we afgesproken om kwart tien te verzamelen bij de kerk. Iedereen was gelukkig op tijd dus we konden al vrij snel de kerk binnen met de groep. De mensen in de kerk vonden ons erg interessant en bekeken ons dus van top tot teen. Toen eenmaal het koor was gearriveerd en een plaatsje hadden gevonden op het podium, was het tijd voor het bruidspaar. Er was vandaag een bruiloft. Het bruidspaar werd toegezongen door het koor toen ze binnenkwamen. Daarna werd de dienst begonnen met gebed. Iedereen ging staan. Er werd veel gezongen. Gerben sprak ook een woord voor de gemeente, wat vertaald werd door een tolk voor de gemeente in het Russisch. Daarna zongen wij de gemeente toe met 2 liederen. De verschillen met onze kerk en de kerk hier is dat ze hier erg veel zingen en staand bidden. Sommigen gaan zelfs op de knieën voor het bidden. Ook loopt iedereen in en uit, wat overigens heel normaal is voor hen. Ook hebben ze in de kerk hier een piano wat bij ons meestal een orgel is. Er werd ook getrouwd, het bruidspaar ging allebei op de knieën op een wit kleedje en deden allebei een gebed. Daarna deden de ouders dat ook. De dominee sprak ze ook nog wat toe en daarna kwamen de ouders het podium op met bloemen. De ene moeder gaf echt een grote bos bloemen en de andere moeder gaf één roos. Is dit een voorbeeld van armoede? Het gaf niet echt een idee van een kerkdienst, misschien kwam dit omdat er een koor was en dat we de taal niet verstonden?
Na de dienst is iedereen weer uiteen gegaan naar de gastgezinnen. Daar werd een maaltijd genuttigd en hadden we een middagje vrij die iedereen verschillend heeft doorgebracht. Om kwart over vijf werden we weer verwacht bij de kerk waar vandaan we in een andere plaats (Kilija) een kerk zouden gaan bezoeken. Daar hebben we weer een kerkdienst bijgewoond. Het ging hier erg rommelig en chaotisch. Wij waren het koor. We hebben daarom ook liederen gezongen, gewoon in het Nederlands en de gemeente in het Russisch. Na de dienst hebben we een ontmoeting met de jeugd van de kerk gehad, waar we mee hebben gepraat en koekjes met thee hebben genuttigd. De onderwerpen van de gesprekken die heen en weer gingen, waren bijvoorbeeld over school. Zo vonden ze het erg luxe dat wij de mogelijkheid hebben om 1 dag naar school te gaan en 4 dagen te werken. Ook over vakantiewerk. Zij vinden het best vreemd dat wij werken in vakanties, zij hebben vakantie om echt leuke dingen te doen. Nog een onderwerp was verkering. Dat kennen ze daar niet, er zaten mensen die binnen 2 maand, nadat ze elkaar leerden kennen, getrouwd zijn. Dat is daar gewoon normaal. Na de dienst zijn we weer terug gegaan. Er was al een busje weg dus moesten we met 23 personen in één busje. Een heel geprop dus in een 15 persoons busje. Na aankomst van de kerk zijn we weer gaan reporten….
Maandag 19 oktober
9 uur zijn we vertrokken richting Strumok om de kledingpakketten en de winterpakketten samen te stellen. We werden weer hartelijk ontvangen zoals altijd met thee en koekjes. Daarna werd er uitgelegd wat de bedoeling was. De groep werd gesplitst in 2 groepen. De ene groep ging kledingpakketten inpakken en de andere groep ging voedselpakketten maken. Ze wisten zelf niet goed hoe we moesten beginnen dus gaven zelf ook tips. Dat was oké. Dan gaan we hard aan de slag… We kregen briefjes met daarop de samenstelling van de gezinnen. Daar stond bijvoorbeeld op: vader, 35 jaar, moeder 32 jaar, Monica, 12 jaar, Sasha, 8 jaar. Maar welke maten hebben ze eigenlijk???? Voor de winterhulppakketten moesten we per kind rekenen hoeveel suiker, meel en olie erin moest. Al met al een secuur werkje, want de zakjes waarin de suiker moest scheurden snel. Het werden flinke pakketten. Voor dat we de pakketten gaan uitdelen aan de gezinnen krijgen we nog een warme maaltijd. Dan is het tijd om te gaan.
Bezochte gezinnen groep 1 in Schevchenkovo
Familie 1: We kwamen binnen. Heel de familie zat in een klein kamertje op een bed, dat is de enige kamer die verwarmd is. De vader had vandaag geen werk, hij verdient te weinig om rond te komen, als hij op zijn werk een goede maand had gehad verdient hij €250. Vader heeft ongeveer 6 maanden per jaar voldoende werk. Het jaarinkomen is dus € 1500,00. Oma leeft ook in huis. En de hele familie was erg blij met de voedsel- en kledingpakketten. De moeder was leidster van de zondagsschool in Demitrevka en ze leerde de kinderen veel christelijke liederen.
Familie 2: We kwamen binnen in een te kleine keuken en woonkamer. Het huis was gebouwd van blokken gedroogde modder gemengd met gras. We liepen door na de slaapkamers, waar we tot onze grote verbazing zagen we dat de slaapkamers veel groter waren dan de keuken. Ze hebben dat zo gedaan omdat ze toen ze het huis kochten ze geen geld hadden om het huis te verbouwen. Dus ze hebben het alleen van binnen gerenoveerd. De banken en stoelen die bij deze mensen in huis stonden kwamen uit Nederland via Kom over en help naar Oekraïne. De kinderen vonden de stickers en ballonnen erg leuk en ze waren er erg blij mee.
Familie 3: We kwamen aanrijden en de kinderen kwamen ons tegemoet. We gingen naar binnen en kwamen in een kamer wat functioneerde als slaap en woonkamer. Er stond een groot bed, waar meerdere personen in slapen. De jongetjes waren erg blij met al de stickers, bellen blazen en onze aandacht. De vrouw was blij met de kleding voor haar zelf, maar vooral voor haar kinderen!
Familie 4: We kwamen aan en werden hartelijk verwelkomd door de moeder. We liepen een kamertje in waar ze aan het verbouwen waren. In de kamer daar achter zat de rest van de familie op een matras wat als bed functioneerde. De vader werkt dus was niet thuis, waardoor de verbouwing niet echt opschiet. Vader zou graag meer thuis zijn om zijn huis sneller te kunnen opknappen, maar om geld ter verdienen moet hij buitenshuis werken. De moeder sprak vrijmoedig over haar geloof in de Heere Jezus en ervaarde onze komst als een grote zegen van de Heere God. Ze huilde toen we weggingen en zei voor onze groep en de Nederlanders te bidden. Met name de stickers vonden de kinderen erg leuk .
Familie 5: Deze familie heeft twee kinderen, die een verstandelijke handicap hebben. Door deze stoornis kunnen deze kinderen niet naar school. Er zijn geen voorzieningen voor hen. Deze kinderen hebben eigenlijk geen toekomst, omdat scholing ontbreekt. Ze waren heel erg blij met de schrijfblokjes. De trui die we aan deze moeder gaven werd direct gebruikt. Ze was er erg blij mee.
Familie 6: We kwamen aanrijden en de moeder stond al op ons te wachten. Ook de hond heette ons welkom. We gingen naar binnen zagen we vier meisje zitten met een ouder meisje. Het bleek dat het zusje van de moeder hielp met het verzorgen van de kinderen. Zelf had de moeder nog een baby in haar handen die nog maar zes maanden oud was. De moeder heeft bij het laatste kind veel problemen gehad bij de bevalling. Net voor we weggingen bedankt de moeder voor de winterhulppakketten die voor het gezin onmisbaar zijn. Ze was de Heere God dankbaar dat hij de kerk gaf waardoor zij hulp kon krijgen.
Bezochte gezinnen groep 2 in Kilija
Na een tijd over hobbelige wegen rijden komen we aan bij het eerste gezin: hier is een moeder met 3 kinderen. Eén kind hier van was van de dochter van die moeder. Zij kon niet meer voor Benjamin zorgen. Daarom woont hij bij zijn oma. Zijn moeder kijkt niet meer naar hem om. En leidt een slecht leven.. In de winter zijn er twee kamers verwarmd en in de zomer is het er erg heet. Over de vloer loopt een poesje die de etensresten op kan eten. Mevrouw heeft geen zicht op de toekomst, ze legt het in Gods hand. De oudste zoon heeft een roeping van God gekregen en de moeder hoopt dat hij er in de toekomst wat mee gaat doen. We hebben het gezin toegezongen met het lied: Wat de toekomst brengen moge. De kinderen krijgen een cadeautje waar ze erg blij mee zijn. Meteen willen ze naar buiten en gaan druk bellen blazen.
Tweede gezin: Zij wonen in een oud, klein huis. Ze zijn druk bezig met het herbouwen van het huis. Ze wonen met 6 kinderen, waarvan 1 kleindochter. De man heeft een baan als chauffeur. Het huis heeft drie kamers: 2 slaapkamers en een keuken. Soms moeten ze op de vloer slapen. Zij hebben 3 processen door moeten gaan om in het huis te mogen blijven wonen. Dit omdat het huis eigendom is van bedrijf waar de man werkt. Ze zouden er uit moeten. Maar de mensen uit de kerk hebben voor het gezin gebeden en ze mogen er blijven wonen…. Toen het gezin op bezoek ging bij een zieke oma is het hele huis leeggeroofd. Alles wat ze mee konden nemen is meegenomen. Veel mensen uit de gemeente en buren hebben hen geholpen aan de meest noodzakelijke spullen. Er zitten veel kieren in de muren. Hier en daar worden de ramen en deurposten gerepareerd met behulp van de kerk. Er zijn 3 dochters van de 6 kinderen niet thuis, de oudste werkt als zuster in het ziekenhuis. Ze hebben God gedankt voor de goede baan die ze heeft gekregen. De kinderen hebben we weer blij gemaakt met cadeautjes en toen zijn we weer vertrokken. Oh ja, Ook liep er nog een poes rond met de naam Thomas.
Derde gezin: Hier zijn drie kinderen. Één van 2,5 jaar, één van bijna 2 jaar en één van 2,5 maand. De ouders + de 2 jongste slapen op 1 kamer. De afgelopen jaren hebben ze gespaard om het huis in de komende tijd uit te kunnen breiden. De man werkt in Rusland bij een bedrijf waar grote boten gemaakt worden. Hier werkt hij 13 uur per dag en dat 7 dagen per week. Hij doet dat 2 maanden en heeft dan 1 maand ´vrij´. De vrouw vindt het best moeilijk om de kinderen alleen op te voeden maar ze merkt dat God haar helpt. De man kan wel een baan dichterbij krijgen maar de lonen in Rusland zijn beter. In Rusland kan hij niet naar de kerk. Toen het derde kind geboren moest worden is de vrouw op de scooter naar het ziekenhuis gegaan. En dat over die wegen..! Wij zouden de ambulance bellen. De kinderen werden op dat moment opgevangen door de moeder van de vrouw. De vrouw kon 3 dagen in het ziekenhuis blijven, daarna moest ze alles weer zelf doen. Ook hier kregen de kinderen cadeautjes waar ze erg blij mee waren.
Vierde gezin: Hier ontmoeten we een vrouw met drie meisjes. De man werkt in de bouw, binnen in huizen. Het jongste meisje was ziek geweest door de vaccinatie. Ze willen in Oekraïne de mensen overal voor laten inenten maar de kwaliteit is slecht, daarom doen de meeste mensen het ook niet. Ze vertelde dat er veel gebeden is voor het meisje en het meisje is genezen.. De wereldorganisatie vraagt ook om met het inenten voor alles te stoppen, maar daar doen ze niets mee. Haar man gelooft niet, hij rookt en drinkt. Het levert geen problemen op met haar man als ze haar kinderen over God wil vertellen. De vrouw heeft het er wel erg moeilijk mee dat haar man niet gelovig is. Daarom vraagt ze om met haar te bidden, of haar man mag gaan geloven en wil stoppen met roken en drinken. Reinier doet dat eerst in het Nederlands daarna doet Yuri het in het Russisch. De vrouw gaat op de knieën als Yuri begint en huilt.. De emoties lopen bij iedereen op. Hier merken we dat ze een groot vertrouwen op het gebed tot God hebben. Hier kunnen we zeker wat van leren, wij bidden vaak of God de dokter wil helpen met het opereren, maar ook voor de genezing. We zingen “Dat 's Heren zegen op u daal'” Bij het weggaan werd iedereen omhelsd en we probeerden haar nog wat te bemoedigen. Toen we buiten stonden kwamen we er achter dat we de cadeautjes voor de kinderen waren vergeten, die hebben we nog aan de moeder meegegeven…
Vijfde gezin: Toen we hier aankwamen kregen we allemaal een kus van de oude vrouw. Het was een grote verrassing voor het gezin dat we kwamen. Zij wonen met 6 personen in 1 huis. Vier kinderen, 2 volwassenen en er is er nog 1 komst. De vrouw is ongeveer 18 weken zwanger. De 2 volwassenen zijn moeder en dochter. De moeder was 71 jaar en de dochter 35 jaar oud. De man van de dochter werkt in Rusland, ook in de bouw. Drie kinderen gaan naar school. De oudste jongen, 16 jaar, leert voor kok. De school is elke dag tot 4 uur. De andere jongen was 14 jaar, een meisje van 12 en nog een jongentje van 3. Ook zij waren blij met de cadeautjes.
Zesde gezin: Deze man heeft geen baan. Ze verkopen dingen uit de tuin, zoals fruit. Ze hebben een tuin van een halve hectare. De aardbeienoogst mislukte, omdat het laat nog had gevroren. Dat was een grote strop. Als we vragen of ze daar van rond kunnen komen geven ze als antwoord dat ze slechte maar ook goede tijden hebben. De elektriciteit en kleren betalen ze onder andere ook van de uitkering die ze voor de kinderen krijgen. Die uitkering is ongeveer 15-20 euro per maand. Alles wat ze binnenkrijgen gaat weer op.. De hulp die we geven waarderen ze erg. Vooral de kleren zijn belangrijk. De gezondheid van het gezin is goed. Het jongste meisje is een poosje geleden geopereerd. Toen we vroegen waar dat van betaald was, omdat het in Nederland duur is om in een ziekenhuis te blijven, zeiden ze dat het niet duur was. De dokter die opereert en de medicijnen zijn duur, maar het verblijf in het ziekenhuis niet.. We vroegen hoe ze tegen de toekomst aankijken, hierop antwoorden ze dat ze uitkijken naar de wederkomst van Christus. De kinderen hebben we blij gemaakt met de laatste cadeautjes.
Dinsdag 20 oktober
We beginnen met een ontbijt in de gastgezinnen, met een lekker eitje. Nog niet helemaal wakker stappen we in de bus. We halen de anderen op. Erg grappig, want dit wisten wij niet. Dit hadden de mannen uit de gastgezinnen onderling geregeld. Jammer genoeg is Mirjam ziek geworden, maar gelukkig is Elke weer beter. Vandaag gaan we naar een school waar Sergey een presentatie gaat geven over alcoholverslaving. Eerst worden we ontvangen in de lerarenkamer waar we een groepsfoto maken en kennismaken met de directeur en adjunct-directeur. Dan gaan we naar het klaslokaal waar de 15-jarigen al klaar zitten. We stellen ons voor en beginnen met de les. Sergey vertelt en iedereen luistert aandachtig. Hij behandelt verschillende punten. Drinken tijdens de zwangerschap, de gevolgen van alcohol, en het nee zeggen tegen alcohol. Als de presentatie is afgelopen kunnen wij de Oekraïenen vragen stellen en zij ons. We sluiten af met het Wilhelmus. Dan gaan we weer terug naar de lerarenkamer waar een heerlijke maaltijd klaarstaat. Koekjes, druiven, kip en aardappels met saus. Dan gaan we naar de ´aula´ waar kinderen voor ons klaar staan. Echt ontzettend leuk, ze dansen, zingen en doen spelletjes in traditionele Oekraïense kleding.
Dan gaan we door naar Tataboenie, waar nog een school staat. De kinderen van Yuri gaan daar ook naar school. We worden traditioneel ontvangen. Een jongen en meisje staan klaar om ons te ontvangen met een brood, daar moeten we allemaal een stukje afnemen en tegelijk op eten. Dan mogen we mee naar binnen, waar jongeren klaar zitten om met ons te praten / discussïeren. We praten heel wat met de Oekraïense jongeren. Ze spreken best goed Engels. Ze krijgen op deze school vanaf hun achtste jaar Engelse les. Ook krijgen we een rondleiding door de school. De jongeren hebben geen uniform aan maar gewoon hun eigen kleding wat we niet hadden verwacht.
We rijden met de bus naar de kerk in Strumok, waar we gaan eten. Na het eten nemen we afscheid van de dominees van Oekraïne-Zuid die onze projecten bij de arme gezinnen coördineer. We krijgen een toespraak en een doos chocola, wat erg gewaardeerd wordt door iedereen! Er is nog een pakket over voor een arm gezin. Dit gaan we met zijn allen nog weg brengen. Echt heel indrukwekkend om te zien en verhalen te horen wat er in dit gezin is gebeurd. Hoe dit gezin zo gelooft in God, terwijl ze een kind hebben verloren door een grote fout van een dronken dokter. Echt niet te geloven. Heel gaaf dat mensen zelfs dan op God vertrouwen. Na dit indrukwekkende verhaal vertrekken we naar de kerk om te reporten en nemen we afscheid van de jongeren hier in Shevshenkovo.
Woensdag 21 oktober
Vandaag moeten we afscheid nemen van onze gezinnen! Vreselijk jammer. We moeten om half 7 bij de kerk zijn. En we nemen voor de laatste keer afscheid. Dat je ze in zo’n korte tijd al zo gaat missen. We vertrekken om 7 uur met Yuri en de andere mannen, in twee bussen. We worden naar Izmaïl gebracht. We kunnen nog even snel naar de wc voordat we een lange rit gaan maken met een lijnbus. Er zouden twee bussen komen, maar één ervan is onderweg kapot gegaan. We moeten dus met z´n allen + andere passagiers in één busje. Hier zitten we dus van 7 uur tot half 4 ongeveer in de bus, als haringen in een tonnetje. We zitten niet alleen in de bus er zitten nog wat oudere dames in. Zo zitten we met al onze koffers en met 33 personen in een bus van voor 25 personen. Het is nogal warm en heel krap. De koffers worden in het gangpad gezet. Dus je moet gewoon blijven zitten waar je zit. Onderweg staan mensen langs de weg bij de ‘bushaltes’ die mee willen, maar de chauffeur rijdt gewoon door: vol is vol. We moeten natuurlijk de grens over. Dus we moeten allemaal onze paspoorten inleveren. En ze kijken ons allemaal oplettend aan. Bij de eerste stop om Oekraïne te verlaten gaat alles goed. Maar nu moeten we nog Moldavië in. We moeten weer alles inleveren. Maar ja hoe weten ze dat de ouders van al die minderjarigen toestemming hebben gegeven om mee te gaan? Is hier geen sprake van kindersmokkel? De douane vraagt naar documenten. Tja, die hebben we niet. Gerben doet wat interessant met onze infomap en moet mee naar een kantoor. Na een uurtje mogen we gelukkig verder gaan, de paspoorten voorzien van de nodige stempels. Daar houden ze erg van hier.
Ongeveer om 3 uur worden we netjes afgezet door de chauffeur bij de Spring of Life Church in Chishenev. We worden hartelijk begroet door Eduard Edu, de pastor van de kerk. Hij zal ons begeleiden de komende dagen. We zetten alle bagage in de kerk en begeven ons naar de ruimte waar een maaltijd op ons staat te wachten. Die gaat er in als koek. Het zijn gebakken aardappelen en vlees. Daarna gaan we naar het centrum van de stad om geld te pinnen, te shoppen. Maar eerst gaan we naar een Orthodoxe kerk, waar een dienst aan de gang is. Het gaat er wat vreemd aan toe, er zijn veel rituelen. Weer buiten raken we in gesprek met een orthodoxe man. We stellen hem allerlei vragen over hun geloof en kerk gebruiken. Hij is behoorlijk fanatiek en maakt duidelijk dat alleen orthodoxe christenen kunnen rekenen op een plekje in de hemel. We voelen het als onze roeping daar wat tegenin te brengen en proberen hem te vertellen wie God voor ons is en hoe wij geloven dat de weg naar behoud is. Hij wordt steeds fanatieker en we komen niet gemakkelijk van ons af. Het was wel boeiend, maar zet ons ook aan het denken. De tijd is inmiddels doorgegaan en we hebben geen tijd meer om te shoppen, dat doen we morgen dan maar.
We halen de bagage weer op bij de kerk en dan gaan we in kerkbusjes naar Tintereni, waar we weer in andere gastgezinnen zullen slapen. In Tintereni, bij de kinderopvang Bethanië worden we opgewacht door Sam Zwagerman, een Nederlander die hier woont en werkt. Hij geeft nog even de gedragsregels door die in Moldavië gelden en dan worden we verdeeld. Weer een nieuw avontuur.
Donderdag 22 oktober
Onze eerste nacht bij de tweede gastgezinnen zit er op. Bij de meesten is wel opgevallen dat het allemaal wat armer is dan in Oekraïne. Zo is bijvoorbeeld het toilet en douche (als ze die hebben) buiten. Om half negen stond iedereen zoals afgesproken bij ´het centrum´ van de naschoolse opvang. Als eerste staat een uurtje shoppen op het programma. Hier hadden we allemaal erg veel zin in, omdat we graag souvenirs wilden. We gingen naar de markt en probeerden met alle macht af te dingen, wat niet altijd zo makkelijk ging. De meeste van ons hebben aardig wat souvenirs gekocht. Toen het snel voorbij gevlogen uurtje voorbij was, reden we met de gammele gare bus richting de naschoolse opvang in Baboaca. De kinderen stonden ons vol enthousiasme op te wachten. Na onze begroeting stond er een heerlijke maaltijd voor ons klaar. Een soort ovenschotel met aardappels, kip en tomaat. Toen we klaar gegeten hadden gingen wij naar buiten en gingen de kinderen naar binnen om te eten. Wij kregen ondertussen uitleg over de na-schoolse opvang. Sam legde ons uit welke kinderen hiervoor in aanmerking komen (de kinderen die thuis problemen hebben, of de ouders die problemen hebben met de opvoeding van de kinderen) en wat ze doen op de naschoolse opvang. Ook vertelde hij ons dat het gebouw zondags gebruikt wordt als kerk. De dominee woont naast het gebouw samen met zijn vrouw en kinderen. Ook vertelde Sam ons over een begeleidster die daar werkte een heel bijzondere vrouw is. Zij heeft thuis veel problemen maar ondanks dat geeft ze toch veel liefde aan de kinderen en is ze erg gemotiveerd. Zij straalt echt de liefde van God uit. Toen de kinderen weer klaar met eten waren hebben wij nog enkele cadeautjes gegeven. Bellenblaas, ballonnen en toeters. Heerlijk om die stralende en dankbare gezichtjes te zien om zoiets kleins. Daarna was het voor de kinderen tijd om huiswerk te gaan maken. Dit omdat er bij hun thuis niemand is die hun kan helpen of hun stimuleert. Hierna kregen wij nog voldoende tijd om leuke spelletjes met de kinderen te doen. Natuurlijk hebben we de schommel en de tafeltennistafel ingewijd. Deze hebben we hen aangeboden, alvast van de opbrengst van de caties die we na de reis gaan houden. Dit vonden de kinderen erg leuk en hadden de tijd van hun leven, wij overigens ook. Om 4 uur was het voor ons weer tijd om te gaan, weer terug naar ´het centrum´. Om daar nog even sportief bezig te zijn en daarna te gaan eten. Broodjes, kip en aardappelpuree. Als laatste nog reporten, kijken of we nog berichtjes hadden van papa of mama, en nog wat mededelingen over morgen. Het avontuur zit er voor ons bijna op.
Het kinderopvangcentrum in Baboaca word gebruikt voor naschoolse opvang door gemiddeld 15 personen. Het zijn er meestal meer maar Van de regering mogen het officieel maximaal 15 personen naar het opvangcentrum. Dat komt omdat het communisme nog erg veel invloed heeft op het land. In het opvangcentrum werken twee juffrouwen en een kok. Het doel dat de kinderen naar het opvangcentrum komen is omdat ze op school veel huiswerk hebben en dat ze thuis niet worden gestimuleerd om hun huiswerk te maken dat komt vaak doordat ze bij een oom/tante opa of oma wonen omdat de ouders vaak naar het buitenland zijn vertrokken. Oftewel de levensomstandigheden zijn slecht. Maar in het opvangcentrum krijgen de kinderen elke dag een goede maaltijd en gaan ze onder begeleiding hun huiswerk maken en word er over Jezus vertelt. Er word veel gebeden en gezongen. Doordat de kinderen na het opvangcentrum komen hebben ze elke middag iets te doen dat houd ze van de straat af en verminderd criminaliteit. Het gebouw waar de kinderen worden opgevangen is tegelijk ook een kerk waar de kinderen vier keer per week heen gaan. Je ziet aan de kinderen dat als ze bij het opvangcentrum zijn dat ze blij zijn en dat ze genieten van de dingen die ze doen. De kinderen waren niet bang om met ons te spelen. De kinderen zijn erg blij met de schommel en tafeltennistafel, dat merk je doordat ze de hele middag ermee bezig zijn. Het project word geheel gesponsord door Kom over en Help. Het is heel indrukwekkend om te zien hoe de kinderen in het opvangcentrum bezig zijn met zowel God, huiswerk en spelen. Wat ik heel indrukwekkend vind is de reden waarom ze hier heen komen, dat ouders hun kinderen in de steek laten voor een goede baan in het buitenland. Als je in de steek gelaten word door je ouders kun je tot je zestiende in een internaat terecht. Veel meiden weten niet wat ze dan voor werk moeten doen. Er komt dan een man naar hun toe en die biedt ze een baan aan in bijvoorbeeld Italië waar ze in de vrouwenhandel terechtkomen. Dit gebeurt bij 70% van de meiden die uit een internaat komen. Ik vind het heel mooi om te zien dat Kom over en Help heel het project sponsort, zodat de kinderen een goede toekomst tegemoet kunnen gaan.
Vrijdag 23 oktober
Om half negen zijn we weer allemaal verzameld, met onze bagage. We rijden eerst naar de Spring of Life Church in Chishenev. Daar laat Eduard ons nog een presentatie zien van de zomerkampen die de kerk elk jaar organiseert. Hij nodigt ons uit de volgende zomer te komen om mee te gaan. Iedereen heeft daar wel zin in. Na zijn verhaal eten we natuurlijk nog wat. Dit keer krijgen we een bord zoete griesmeelpap met snoepjes erin. Dan staat er een busje en een personenauto voor de deur die ons naar het vliegveld van Iasi (Roemenië) zullen brengen. We passen er niet in en een tweede auto komt eraan. De wegen zijn hier goed en de chauffeurs rijden flink door. We arriveren ruim op tijd op het vliegveld en daar worden we begroet door een medewerker. Er was al vanuit Amsterdam doorgegeven dat er een groep uit Holland zou komen. Vriendelijke mensen en erg behulpzaam! Het vliegveld is erg klein, meer een pleintje. De terugreis gaat voorspoedig, in Boedapest, waar we een overstap maken hebben we een vertraging van drie kwartier. Hebben we tijd om wat drinken en chips in te slaan en de laatste kruidnootjes van Lianne op te eten. Om half negen lopen we al zingend de aankomsthal binnen, waar een horde familie ons staat op te wachten. Het afscheid is zwaar, maar gelukkig zullen we elkaar weer op de reünie zien. Wat een geweldige week hebben we met elkaar gehad!
